Skolyoz ve Yüzme İlişkisi: Faydalı mı, Riskli mi?
Sanita Yaşam olarak skolyoz konusunda güncel bilimsel verileri takip ediyor ve kişiye özel egzersiz programlarıyla danışanlarımızın yanında yer alıyoruz. Bu yazımızda, skolyozda yüzmenin gerçekten faydalı olup olmadığını bilimsel kaynaklara dayandırarak ele alıyoruz.
Skolyoz, omurganın yana doğru eğrildiği ve aynı zamanda kendi ekseni etrafında döndüğü üç boyutlu bir deformitedir. Özellikle ergenlik dönemindeki çocuklarda yaygın olarak görülen bu durumun yönetiminde egzersiz, korse ve bazı durumlarda cerrahi müdahale gibi yöntemler kullanılmaktadır. Peki, yıllardır önerilen yüzme gerçekten skolyoz için faydalı mı?
Yüzme ve Skolyoz Arasındaki Tartışmalı İlişki
Uzun yıllar boyunca, yüzme hem yerçekimsiz ortamda yapılması hem de tüm vücut kaslarını çalıştırması sebebiyle skolyoz hastalarına önerilen bir aktiviteydi. Ancak güncel araştırmalar bu yaklaşımın sorgulanması gerektiğini gösteriyor.
Bilimsel Bulgular Ne Diyor?
McMaster ME ve ark. (2015) tarafından yapılan çalışmada, yaşamın ilk yılında kapalı ve ısıtmalı yüzme havuzuna giren bebeklerde, adolesan idiopatik skolyoz görülme riskinin anlamlı düzeyde arttığı bildirildi.
Negrini (2015) tarafından İtalya’da yapılan başka bir çalışmada, 112 profesyonel yüzücünün dahil olduğu grupta, özellikle profesyonel kız yüzücülerde, göğüs kafesindeki torakal rotasyon (hump) düzeyinin, yüzmeyen kız çocuklarına göre daha yüksek olduğu tespit edildi. Haftada 2 saati aşan rekabet düzeyindeki yüzmenin, skolyozun kötüleşmesine katkı sağlayabileceği sonucuna varıldı.
Skolyoz Derneği yüzmenin, gövde asimetrisini artırabileceğini, hiperkifoz (sırtın öne eğilmesi) gelişimini destekleyebileceğini belirtiyor ve skolyozda bir tedavi yöntemi olarak önerilmemesi gerektiğini vurguluyor.
2012 SOSORT Kılavuzu Ne Diyor?
International Society on Scoliosis Orthopedic and Rehabilitation Treatment (SOSORT) 2012 kılavuzunda, spor aktivitelerinin genel sağlık için faydalı olduğu ancak skolyoz gibi bir omurga deformitesinin yalnızca sporla tedavi edilemeyeceği açık şekilde belirtilmiştir.
Peki Yüzmenin Hiç Mi Faydası Yok?
Elbette yüzme, genel kondisyon, kalp sağlığı ve kas aktivasyonu için oldukça faydalı bir spordur. Ancak skolyoz gibi özel ve yönlü deformitelerde, yüzme egzersizi:
- Spesifik kas gruplarına asimetrik yük bindirebilir.
- Vücudun doğal duruşunu pasif olarak etkileyebilir.
- Duruş bozukluklarını telafi etmek yerine daha da belirginleştirebilir.
Yüzme Tamamen Zararlı mı?
Hayır, yüzme başlı başına zararlı bir aktivite değildir. Ancak burada önemli olan şudur: Skolyozlu bireyin, yüzmenin skolyoz için bir tedavi yöntemi olmadığını bilmesi gerekir.
Skolyozda En Etkili Yaklaşım Nedir?
Skolyozun ilerlemesini durdurmak ve postürü dengelemek için Schroth başta olmak üzere skolyoza özgü egzersiz yöntemleri öne çıkmaktadır.
Schroth metodu; skolyozun türüne, derecesine ve bireysel postür özelliklerine göre 3 boyutlu bir egzersiz planı sunar ve bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış bir uygulamadır.
Özetle:
- Yüzme, skolyozun tedavisi değil, bazı durumlarda risk faktörü olabilir.
- Skolyoz yönetiminde bilimsel temelli, kişiye özel egzersiz programları tercih edilmelidir.
- Her birey özeldir; bu yüzden egzersiz planı da öyle olmalıdır.
Kaynakça
- McMaster ME, Lee AJ. (2015). Heated indoor swimming pools, infants and the pathogenesis of adolescent idiopathic scoliosis: a retrospective cohort study. Stud Health Technol Inform. 2015;200:133–138.
- Negrini S, Donzelli S, Aulisa AG, et al. (2015). Swimming and spinal deformities: a cross-sectional study of 112 competitive swimmers. Scoliosis and Spinal Disorders.
- Zaina F, Negrini S, Romano M, Parzini S. (2009). SOSORT 2008 consensus paper. Scoliosis. 2009;4:4.
- Becker TJ, McMaster ME, et al. Effects of swimming on posture and spinal curvature in adolescents. Clin Sport Med J.
- International Society on Scoliosis Orthopaedic and Rehabilitation Treatment (SOSORT). (2012). Guidelines on conservative treatment for scoliosis.
- Skolyoz Derneği – Instagram paylaşımları (2022-2023)
